REVIEW || Het Scheve Meisje

30061361Het Scheve Meisje van Yvon Né speelt zich af in de jaren vijftig wanneer een huwelijksleven pas compleet is wanneer er kinderen zijn. Dus er komt een kind, een dochter. Maar niet het meisje waarop de ouders hoopten, geen kind om mee te pronken, eerder een om je voor te schamen. De ouders zijn bang voor het onbereikbare wezen dat niemand nodig lijkt te hebben. Ze zien niet hoe dit meisje zich ervan bewust is te leven in een wereld waarvan de gebruiksaanwijzing ontbreekt. In Het scheve meisje vindt Yvon Né woorden voor de manier waarop een kind van tussen de twee en elf kijkt, leeft en voelt. Een kind dat de dingen om zich heen op een eigen manier beleeft om de wereld leefbaar te maken en daarin niet door haar omgeving begrepen wordt.

Het verhaal wordt verteld vanuit het oogpunt van Het Meisje. Het meisje groeit op in de jaren vijftig/zestig. De lezer maakt kennis met het meisje en beleeft via haar ogen haar leven mee. Jaren vijftig waarin het normaal was dat je trouwde en kinderen kreeg, moeders die thuis bleven en vaders die de kost verdienden. Het gaat niet anders in het gezin van het meisje. Het meisje is anders, niet de dochter waar vader en moeder van droomden om te hebben. Zou het komen door het feit dat ze een beperking heeft, ze heeft scoliose. “Wat is dat kind scheef” of is het gewoon het feit dat het meisje de wereld onbegrijpelijk vindt en zich niet kan aanpassen aan wat wenselijk is in die tijd.

Ik heb nog niet eerder iets van Yvon Né gelezen maar de titel en de achterflaptekst trokken me aan om dit boek toch op te pakken en te lezen. Toen ik voor het eerst de achterflaptekst las dacht ik dat het ging over een meisje met een andere beperking ik dacht niet na over scoliose. Ik weet niet wat ik wel in mijn hoofd had maar toen ik begon te lezen werd het natuurlijk al vrij snel duidelijk dat het hierom ging. Het feit dat het boek vanuit het oogpunt van het meisje verteld was me niet onbekend, eerder dit jaar las ik al de Zwaluwman van Gavriel Savit voor de Leesfabriek en die is ook vanuit het oogpunt van het kind (de hoofdpersoon in beide boeken), toch moest ik wel weer even wennen om vanuit dat oogpunt te lezen. Het boek wordt aan elkaar verweven met een bijna sprookjesachtige manier van schrijven, iets wat ik enerzijds erg prettig vind lezen en anderzijds duurt het soms wat langer voor ik er lekker in zit. Toch is de wijze waarop het boek is geschreven een manier waardoor niet alleen de gebeurtenissen maar ook de persoonlijkheid van het meisje aangrijpend zijn en mij in dit geval mee trokken in het verhaal.

Door het feit dat het meisje Scoliose heeft en op een dag ineens wakker wordt als ‘het scheve meisje’ is het voor haar ouders niet altijd even gemakkelijk om met haar om te gaan. Ze is onhandig, lief maar soms ook een moeilijke dromer en daarmee maakt ze het af en toe erg moeilijk voor het ouders die juist heel praktisch en gewoon zijn. Zij hadden het liefst een vrolijk en makkelijk kind gehad en weten niet goed wat ze met haar aan moeten. Het ideaalbeeld wat zo belangrijk voor ze is kunnen ze niet goed nastreven met een dochter als zij.

Het meisje daarentegen is creatief en van wat je te weten komt erg intelligent en gaat meer dan eens helemaal op in haar eigen wereld. Het boek wordt dan ook vaak vermengd met de werkelijkheid en de droomwereld waarin het meisje zich vaak bevindt. Dit tot er weer iets gebeurd en de werkelijkheid ineens weer binnendringt in haar hoofd. In die werkelijkheid is het meisje absoluut niet dat perfecte meisje die haar ouders zo graag willen. Ze is argwanend, maakt fouten en is soms zelfs agressief. De relatie met haar ouders is niet gemakkelijk al is het op sommige momenten erg lieflijk om te zien hoe de ouders er toch het beste van proberen te maken of juist helemaal niet.

Zoals ik al eerder zei is het meisje ook erg intelligent maar lijken haar ouders daar niet om te kunnen gaan en wanneer ze bijvoorbeeld een goed resultaat haalt op school en daar over verteld lijkt het of haar ouders denken dat het een soort arrogantie is. Ze krijgt bijnamen die je normaal niet als ouders zou geven (ik zou dat in ieder geval niet geven aan eventuele kinderen!). Né heeft aangegeven dat het boek semi-autobiografisch is en daarmee een inblik in haar eigen leven geeft. Het boek is écht, het komt kwetsbaar over, het is eerlijk en het geeft een goed voorbeeld voor mensen die anders zijn dan een ander en welzeker een goed einde brengen aan een leven die ze misschien wel op alle fronten tegen zit.

Het boek was hartverscheurend en ik ga het aan iedereen aanraden waarvan ik weet dat ze dit boek gaan lezen en het net zo zullen beleven als ik. Ik ben benieuwd wat jullie ervan vinden. Het boek is een goede aanrader en ik moet misschien toch maar eens die bibliotheek induiken om andere boeken van Yvon te gaan lezen!

Deze recensie is geschreven door Daphne Maatman, 26 jaar, Sociaal Pedagogisch Hulpverlener, werkzaam met mensen met een verstandelijke beperking. Wil je volgen wat ze leest, kijk dan op haar Instagram: daffodilsbooks.

Het Scheve Meisje / Yvon Né / De Geus / 5 April 2016 / 285 pag. / ISBN: 978 904 4536 713

 

Advertenties

REVIEW || De Zwaluwman

30167869Gabriel Savit’s debuut roman “De Zwaluwman” brengt ons mee naar Polen in de Tweede Wereldoorlog. We beginnen in Krakau een van de grote steden in Polen waar we Anna Lania, de dochter van een Poolse professor. Professor Lania zoals hij wordt beschreven door Anna wordt opgepakt door Anna wanneer ze zeven jaar oud is. Ze blijft alleen achter, tot ze de Zwaluwman ontmoet. Hij is lang, mysterieus en heeft uitzonderlijke gaven. Ze weet dat de Zwaluwman niet haar vader is, maar hij is net zo goed met talen als dat hij altijd was. Zelfs de taal van de vogels. Wanneer hij een zwaluw roept op zijn arm te gaan zitten drogen haar tranen en besluit Anna hem te volgen. Weg uit de gevaarlijke stad waar de Gestapo arriveert, het bos in. Maar in tijden van oorlog kan alles gevaar betekenen. Zelfs de mysterieuze Zwaluwman.

Toen ik begin van dit jaar het boek in de Engelse boekwinkels zag staan trok het me al aan maar heb ik het nooit meegenomen naar huis, toen ik ditzelfde boek later echter tegenkwam op de lijst besloot ik toch een poging te wagen. Verhalen die zich af spelen tijdens de Tweede Wereldoorlog trekken me aan. Eerder las ik al “De Gave van Hanna Mendel” en “De Kinderbarak” voor de Leesfabriek en daar vloog ik doorheen. Ik begon dan ook vol enthousiasme aan dit boek. Toch had ik niet hetzelfde gevoel als deze eerdere twee bij De Zwaluwman. Het was niet het feit dat het geen ontroerend boek was of dat het me niet mee trok in het verhaal, maar ik had moeite om er in te komen.

Het duurde toch zeker wel een pagina of 50-60 voordat ik echt in het boek zat en ik niet meer kon stoppen met lezen. Dat vond ik erg jammer, zeker als je nagaat dat het boek maar 240 bladzijden heeft en het dus niet heel lang duurde voordat ik ‘t al weer uit had gelezen. Wat me wel zeer aansprak in het boek waren de lessen die de Zwaluwman leert aan Anna. Om er zeker van te zijn dat ze niet door de Duitsers worden opgepakt trekken ze vooral door de bossen en blijven ze weg van de wegen. De Zwaluwman vertelt Anna dat ze hem moet volgen als de rivier de rivierkant volgt en dat zal ze nooit verloren gaan.

Gedurende het boek lees je hoe de oorlog verder gaat en hoe Anna ouder wordt. In het begin van het boek lezen we vanuit het oogpunt van een zevenjarige Anna, aan het einde van het boek lezen we over een Anna die door de jaren heen veel heeft geleerd en ouder is geworden. We lezen over een Zwaluwman die wanneer zijn medicatie opraakt langzaam verandert in een man die Anna niet meer kent en waar ze niet meer helemaal gerust bij in de buurt komt. Het boekt sleept je mee maar een scene richting het einde van het boek had wat mij betreft eruit gelaten kunnen worden. Wanneer het gehele boek eigenlijk rustig verloopt en er vrij weinig gebeurd behalve dat we af en toe lezen over gebeurtenissen in steden ver weg en lessen die Anna leert, is het raar om ineens een schokkende gebeurtenis te lezen. Iets wat niet verwacht werd en niet in het plaatje past wat gedurende het hele boek wordt geschetst van Anna, maar ook van haar reisgezellen.

Wat ik wel leuk vond om te lezen was de relatie tussen Anna en de Zwaluwman. Wanneer ze eerst een band vormen over hun liefde voor talen, groeit deze langzaam uit tot een relatie die veel dieper is en die hen helpt overleven. Anna vertrouwt op de Zwaluwman en denkt in het begin dat hij iets magisch is en dat hij niets verkeerd kan doen. De Zwaluman beschermt Anna voor alles wat er gebeurd en probeert haar te behouden voor de gebeurtenissen van de oorlog die om hen heen woedt door deze om te buigen in verhalen met wolven en beren (de Duitsers en Russen die om Polen vochten). En terwijl de Zwaluwman zeker niet perfect is en zelf ook de nodige demonen vecht, is hij er altijd op uit om Anna voorop te stellen.

Het verhaal bouwt zich op een gegeven moment zo op dat het einde je met meer vragen dan antwoorden achterlaat. Alles wat we weten aan het einde van het boek is dat de wereld veel donkerder en gevaarlijker wordt en dat de toekomst onzeker is. Als je houdt van een boek met een open einde dan is dit boek voor jou, ikzelf hou niet erg van open eindes, zeker niet wanneer ik weet dat er geen vervolg aan komt voor het boek. De Zwaluwman verteld een krachtig verhaal over dood, verdriet, overleving, en liefde in een tijd van oorlog. Het boek geeft af en toe een hint naar gebeurtenissen die we allemaal in de geschiedenisboeken hebben gelezen, het is een goed geschreven boek dat niet voor iedereen weg is gelegd maar toch zeker wel het lezen waard is!

De Zwaluwman / Gavriel Savit / Ambo/Anthos BV / Juni 2016 / 240 pag. / ISBN: 978 902 6329 982